Piotr Frączak o 23:05, 7 sty 2025

2025-01-07T23:05:26Z

Piotr Frączak o 18:18, 1 sty 2025

2025-01-01T18:18:50Z

Piotr Frączak: UWAGA! Zastąpienie treści hasła bardzo krótkim tekstem: „inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowyc...”

2025-01-01T09:52:35Z

UWAGA! Zastąpienie treści hasła bardzo krótkim tekstem: „inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowyc...”

Podgląd zmian

Piotr Frączak: /* Likwidacja */

2022-08-12T18:59:32Z

Likwidacja

Piotr Frączak: Utworzono nową stronę "inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem..."

2022-08-12T18:35:41Z

Utworzono nową stronę "inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem..."

Nowa strona

inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem korporacyjnym (bractwa, cechy, zakony), a współczesnym systemem organizacji społecznych.

=Historia=

==Początki==

1721 "Bractwo Czerwone" (La Confrérie Rouge) miało rozbudowaną strukturę. Kierownictwo krajowe w Warszawie, siedzibą pomniejsza [[Toruń]] {Hass s. 63}

1729 loża "Trzech braci" (aux trois Frères) w Warszawie od 1739 kolejna loża w [[Poznań|Poznaniu]]. Po odczytaniu 1739 encykliki „In eminenti Apostolatus speculo" zdemolowano lożę w Poznaniu, a w Warszawie przerwala ona swoją działalność. {Hass s 69}

loża we Wrocławiu

1742 wolnomularze znów w Poznaniu, i w Wiśniowcu na Podolu

1744 Towarzystwo Trzech Braci (Très Vénérable Sicieté des trois Frères) i równolegle odbudowała się "pod trzema braćmi" (aux trois Frères) w Warszawie

1749 loża [[Dobry Pasterz|Dobrego pasterza (du bon Pasteur)]] (nowożytne wolnomularstwo ezoteryczno-mistyczne) oraz inicjatywy paramasońskie jak Zakon Mopsów

1755 Dukla na Podkarpaciu

w Gdańsku (dokument z Berlina) 1760 Loża Trzech Pionów (aux trois Niveaux), 1763 Loża Trzech Piramid (zu den drei Pyramiden) i (dokument z Królewca) Loża Trzech Gwiazd (Zu den drei Sternen). oraz loża szkocka Srebnego Lichtarza (zum silbernen Leuchter). Założycielami obu ostatnich luteranie (Hass s. 80)

==Loże w Polsce okresu stanisławowskiego==

1767 rozwiazanie loży aux troi Freres i utworzene "[[Cnotliwy Sarmata|Cnotliwego Sarmaty]]" (au vertueux Sarmete), przy której istniała loża stopni wyższych "Pięciu Starszych" i loża adopcyjna

1769 Cnotliwy Sarmata zaczyna sie nazywać Wielka Lożą, a w Warszawie powstają dwie loże niemieckojęzyczna "Trzech Braci" (die drei Brüder) i francuskojęzyczna "Jedność Doskonała" (Union Parfaite)

1769/1770 we Lwowie loża "Trzech Orłów Białych"

1769 w Białymstoku loża "Złotego Pierścienia" rozwiązana w 1770 a na jej miejsce powstaje loża Przyjaźń

1770 Wielka Loża skupia 6 lóż (Warszawa, Białystok, Lublin, Malborku, gdańska "Trzech Gwiazd")

1772 podczas gorącego czasu i I rozbioru działalność masonerii właściwie zamarła

1774 ukonstytuowała się loża "[[Karol pod Trzema Hełmami]]" - ścisłej obserwy i prowadzona w języku niemieckim(niem. Karl zu drei Helmen) – polska loża wolnomularska ścisłej obserwy, zamknięta w 1779..

1774 powstaje Zakon Przyjaciół Doświadczonych (Towarzystwo Dobroczynne Przyjaciół Doświadczonych) - Komandoria w Wilnie.

1778 istnieja trzy loże - "Karol pod Trzema Hełmami" do której przystąpił król Polski Stanisław August Poniatowski, francuska "Parfait Silence" i Katarzyny pod Gwiazdą Północną (kontynuująca działania Zakon Przyjaciół Doświadczonych

http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Ars_Regia_czasopismo_poswiecone_mysli_i_historii_wolnomularstwa/Ars_Regia_czasopismo_poswiecone_mysli_i_historii_wolnomularstwa-r2008_2009-t11-n18/Ars_Regia_czasopismo_poswiecone_mysli_i_historii_wolnomularstwa-r2008_2009-t11-n18-s135-146/Ars_Regia_czasopismo_poswiecone_mysli_i_historii_wolnomularstwa-r2008_2009-t11-n18-s135-146.pdf Krzysztof Załęski
Słownik polskich duchownych
należących do lóż wolnomularskich
Ars Regia : czasopismo poświęcone myśli i historii wolnomularstwa 11/18, 2008/2009

===1786===

Wielcy mistrzowie

[[Karol Henryk Heyking]]

[[Ignacy Potocki]]

[[Andrzej Mokronowski]], a po jego śmierci

[[Stanisław Szczęsny Potocki]] zrezygnował w 1789

[[Kazimierz Nestor Sapieha]]

W Polsce, na mocy ustawy masońskiej z 26 lutego
1784, utworzony został »Wielki Wschód Narodowy Królestwa Polskiego i W. Księstwa Litewskiego«, do którego
weszło 22 »wielkich urzędników«,

zakon liczy w Polsce lóż 20, które maja przedstawicieli przy Wielkim Wschodzie

===Loże prowincyonalne===

"Katarzyna pod gwiazdą północną" na w. Warszawy,

"Zjednoczenie doskonale", na w. Wilna,

"Stateczność uwieńczona" na w. Poznania,

"Doskonale milczenie", na w. Dubna.

Czynnymi członkami tych lóż są deputaci lóż zwyczajnych,
zostających pod dependencyą loży prowincyonalnej

====»Katarzyny pod gwiazdą północną"====

"[[Świątynia Izys]]"

, 11 Tarcza północna '",“Bouclier du Nord”

"Bogini eleuzyńska"; “Göttin von Eleusis”

i deputaci rezydenci lóż:

"Jutrzenka bizantyńska", na w. Konstantynopola,

"Nieśmiertelności ", na w. cesarsko-rosyjskich wojsk,

"Szczerej przyjaźni", na w. Lwowa,

"Minerwy", na w. Zwiahelu,

"Orla pruskiego", na w. Insterburga.

===="Doskonalej jedności",====

"Gorliwy Litwin",

"Dobry pasterz",

"Świątynia mądrości",

i deputat rezydent loży

"Szczęśliwe oswobodzenie", na w. Grodna.

===="Stałości uwieńczonej"====
czlonkami są mistrzowie lóż poznaskich:

"Orzeł bialy"

"Szkola mądrości

==== "Doskonalej tajemnicy"====

czlonkami są wszyscy mistrzowie
dubieńskiej loży:

"Polak dobroczynny".

==Zabór pruski 1795-1806==

==Księstwo Warszawskie==

1907 [[Bracia Polacy zjednoczeni]]"

===w. Wschód===
1814,.
liczono pod Wschodem polskim lÓŻ 12, mianowicie:

* Wielka loża matka, Gwiazda wschodnia na wschodzie War-
sza wy
* loża Świątynia Izys na wschodzie Warszawy.
* " Bogini Eleuzis"
* " Tarcza pólnocna"
* " Świątynia stałości"
* " Braci Polaków zjednoczonych na wschodzie Warszawy.
* " Przesąd zwyciężony na wschodzie Krakowa.
* " Braci Francuzów i Polaków połączonych na wschodzie Poznania.
* " Hesperus na wschodzie Plocka.
* " W olność odzyskana 71 Lublina.
* " Krzyz rycerski "Bydgoszczy.
* " Jutrzenka wschodząca " Radomia.

==Galicja==

1785 zum Biedermann - przysięgę zastąpiono ślubowaniem i podaniem ręki s 167

=II RP=

http://wolnomularstwo.pl/obediencje/le-droit-humain/

====Osoby====

17 marca 181? r. odbyly się wybory w. Wschodu pol-
skiego. Wyszedl
z urny w. mistrzem znany mam już Stanislaw
Potocki

https://sbc.org.pl/Content/78016/ii929451.pdf

=Biblioteka=

[https://www.sbc.org.pl/dlibra/show-content/publication/edition/926?id=926 Stanisław Załęski O masonii w Polsce od roku 1742 do 1822 na źródłach wyłącznie masońskich]

[http://kpbc.umk.pl/dlibra/docmetadata?id=26761&from=pubindex&dirids=52&lp=802 Bieliński, Józef Szubrawcy w Wilnie (1817-1822) : zarys historyczny]

==Stanisław Małachowski-Łempicki Wykaz polskich lóż wolnomularskich==

zob: [https://www.sbc.org.pl/dlibra/publication/12875/edition/12232/content?ref=desc Stanisław Małachowski Łempicki Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738-1821 - poprzedzony zarysem historji Wolnomularstwa Polskiego i ustroju Wielkiego Wschodu Narodowego Polskiego] i http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/docmetadata?id=7553&from=publication

==Niemojewski, Andrzej (1864-1921) MASONERJA POLSKA==

źródło: fragmenty [https://www.sbc.org.pl/dlibra/publication/1159/edition/1053/content?ref=desc O masonerji i masonach. Szkic popularny] śródtytuły historia.ofop.eu

Gromy, jakie Watykan ciskał na WoInomularstwo stanowią następującą rubrykę:

28 kwietnia 1738 Klemensa XII bulla „In eminenti"

18 maja 1751 Benedykta XIV „Providas“

13 sierpnia 1814 roku Piusa VII „Sollicitudo omnium"

13 września 1821 tegoż „Ecclesiam“

13 marca 1825 Leona XII „Quo graviora“

24 maja 1829 Piusa VIII „Traditi”

15 sierpnia 1832 Grzegorza XVI „Mirari vos“

9 listopada 1846 Piusa IX przemówienie na konsystorzu

26 kwietnia 1849 to samo

9 grudnia 1854 to samo

8 grudnia 1864 to samo

25 września 1865 tegoż „Multiplies inter 4

21 listopada 1873 tegoż „Etsi multa luctuosa“

20 kwietnia 1884 Leona XIII „Humanum genus“

Czternaście tych gromów nietylko nie zdołało zmiażdżyć Masonerji, ale we Francji doprowadziło w ostateczności do rozdziału kościoła od państwa.

===Oświecenie===

Na początku XVlll-go stulecia stara Rzeczpospolita
Polska dogorywała. Mistrz jej, jezuita, uczynił wszystko,
aby zdusić w obywatelu wszelkie przymioty a rozwinąć
wszelakie przywary. Upadła nauka, upadła oświata, upadła literatura, rozluźniły się wszystkie spoizny
państwa. Polak umiał tylko hulać i modlić się, będąc
wedle przysłowia rzeczywiście tylko „do tańcaj-różańca“. A jednak ten upadły naród dźwignął się i stojąc
niemal u samej mogiły zawrócił na bujne pole życia. Roku 1773 Klemens XIV bullą „Dominus ac Redemptor”
znosi [[Jezuici|Zakon Jezuitów]]. Od tej chwili poczyna się w
Polsce odrodzenie a sejm czteroletni 1788—1892 świadczy,
że społeczeństwo już jest inne, już jest obudzone,
już posiada ideę przewodnią, którą przedtem całkiem
zatraciło. Jeżeli jednak w jezuityzmie widzimy raka,
który kraj toczył, jeżeli wycięcie tego raka usunęło ciężką a przewlekłą chorobę, to gdzież on „eliksir życia“,
który pomógł osłabionemu organizmowi, wzmocnił go,
z łoża podniósł? Odpowiadają nam zazwyczaj historycy: oświata. Ale kto wniósł ją? Kto był jej Janem
Chrzcicielem, którego głos długo rozlegał się śród puszczy umysłowej? Nie będzie to zbyt śmiałą hypotezą,
jeżeli pierwszych objawów myśli odrodzenia zechcemy
doszukiwać się w Masonerji, następnie zaś, gdy weźmiemy pod rozbiór ostatnie dziesiątki lat XVlII-go wieku
pierwsze dwa XIX go wieku, hypoteza będzie mogła
śmiało zamienić się na tezę, skoro oną czarodziejską
lekarkę „oświatę" ujrzymy w rękach polskich ministrów
masonów, popieranych przez rząd polski również z masonów
złożony.

Już wiemy, że w trzecim dziesiątku lat XV!ll-go
wieku Masonerja przedostała się do Polski. W stosunku
do zaśniedziałych opinji, do uległości względem
księżej sutanny i do powszechnie obowiązującej bezmyślności,
była ona poprostu elementem umysłowospołecznej
rewolucji. Toteż Klemens XII bullą roku
1738 „In eminent! Apostolatus specula“ wyklina ją i dławi.
Ale już roku 1742 wskrzeszają ją Mniszech, Jabłonowski,
Mokronowski. Roku 1744 francuz Longchamp
zakłada lożę w Warszawie a roku 1747 we Lwowie.
Ideami jej przejmują się najwybitniejsi mężowie, ludzie
stanowisk i wpływów. Historycy widzą zwykle punkt
zwrotny w założeniu przez Konarskiego r. 1741 —1742
Collegium Nobilum, któremu zresztą zarzucano pewną
arystokratyczność, oraz w założonym roku 1765 przez
Króla Stanisława Augusta znakomitym Korpusie Kadetów
o programie szeroko humanitarnym. Następnym
filarem ma być ustanowiona 1773 roku Komisja Edukacyjna
z założonem roku 1775 „Towarzystwem do ksiąg
elementarnych“, następnie po utworzeniu Księstwa Warszawskiego
r. 1807 Najwyższa Izba Edukacyjna, przekształcona
roku 1812 w Dyrekcję Edukacji Publicznej,
a roku 1815, po -“utworzeniu Królestwa Polskiego, Komisja wyznań i oświecenia publicznego. Ale kto kiero
wał temi instytucjami, kto piastował w nich najwyższe
godności, kto szczepił tam swoje idee? Nie ulega dziś
najmniejszej wątpliwości, że Masoni. Cały dwór Stanisława
Augusta jest przejęty wolnomularstwem, cały ten
dwór tak zresztą kulturalny, oświecony. Nawet kler
ku niezadowoleniu jezuitów i papieża sprzyja Masonerji.
Na uroczystość wolnomularską, odbytą pod przewodnictwem
króla, prymas Podoski wypożycza swoje srebra
stołowe. Idee wolnomyślne płyną z góry, nie z do
łu; inaczej „rewolucja“ 1788—92 nie byłaby się odbyła
„pokojowo“. Nie „młodzi“ niosą idee odrodzenia „potrząsając
nowości kwiatem“, ale „starzy”, albowiem
wiek XVIII w Polsce nie zna żadnej walki „młodych
i starych“. Żaden zapalony młodzieniec nie mógł śmia
łością krytyki przelicytować takiego biskupa Krasickiego,
osobistego przyjaciela ukoronowanego Masona w
postaci Fryderyka Wielkiego. „Monachomachja“ Krasickiego
jest najwymowniejszem świadectwem literackiem
prądów ówczesnych. Zresztą roku 1784 Masonerrja
polska wyzwala się z pod wpływów zagranicznych
i tworzy Wielki [Wschód Narodowy. Wszyscy, którzy
teraz w Polsce rzeczywiście „robią historję“ należą do
Masonów. Wystarcza przejrzeć spisy nazwisk, aby się
o tej prawdzie przekonać Zamiast dawnych, ciemnych
a niekarnych „królewiątek“, mamy oświeconych i uznających
dyscyplinę obywateli przodowników. Wolnomularstwo
uczyło tej dyscypliny. Ono dało Polsce dwie
podstawowe rzeczy, których jej brakowało: kulturę umysłową
i zrzeszenie. Walka światłości z ciemnościami
odbija się nawet w tytułach lóż, jak np. „Ciemności zwy*
ciężone“, „Przesąd zwyciężony“ i t. d. W okresie rewolucji i wojen, poczynając od roku 1794 Masonerja w
Polsce przygasa, podobnie jak w okresie rewolucyjnym
we Francji. Życie ją przerasta.

===Legiony===

Duch wolnomularski
ożywia jednek legjony; masonem jest wielki Henryk Dą
browski, masonem jest bohater książę Józef Poniatowski.
Idą za gwiazdą Napoleona, również wtedy Masona,
idą w nadziei, że tern przysłużą się krajowi. Ale
dusze ich rwą się do tego kraju, dusze ich czują, że z
gwiazdy Napoleońskiej niewiele promieni padnie do Polski.
„My tutaj ulegać i znosić wolą obcą musiemy! Wystawieni
na codzienne nadzieje wrócenia w klima narodu
własnego“, pisze z goryczą Dąbrowski do Polski z
Rzeczpospolitej Cisalpińskiej, pod hasłem masońskiem
„Wolność, miłość ojczyzny, równość4 l). Tradycja wojskowa
lat 1820 -30 jego czyni ojcem wszystkich późniejszych
związków wolnomularsko patriotycznych 2). Tymczasem
znowu w Polsce Masonerja odżyła. Był to rok
1804. Loże polskie znajdują się pod supremacją lóż berlińskich.
Trwa to jednak niedługo. Roku 1806 ustępują
Prusacy z Warszawy. Roku 1807 na czele Najwyższej Izby Edukacyjnej staje mason, zasłużony Stanisław
Potocki. Do roku 1820 on jest właściwie głównym
sternikiem narodowego oświecenia a wspiera go brat
rodzony, również mason, Ignacy, słynny z nadzwyczajnej
działalności na sejmie czteroletnim, jeden z głównych
twórców konstytucji 3-go maja! Dnia 22 marca
1810 roku ukonstytuował się Wschód Narodowy. Loże polskie wchodzą w stosunki z Masonami rosyjskimi.

===Pod patronatem Cara===

Po utworzeniu się Królestwa Kongresowego r. 1815
Masonerja w Polsce dochodzi do szczytu rozwoju a je •
żeli wedle obliczenia jezuity Załęskiego *) około roku
1820 Masonerja polska nie liczyła więcej nad 5100 głów,
to uprzytomnić sobie należy, że głowy te przodowały
całemu narodowi, jego oświacie, piśmiennictwu, nauce,
a wreszcie -patriotycznemu wojsku. Wszak Masonerja
polska nazywała się nawet wtedy Wolnomularstwem
Narodowem, albo Wojskowem! Głowy te, widne wszystkim,
stanowiły tak dziwny zespół, laką siłę moralną
i społeczną, że się jej rząd uląkł i nagle 1821 roku
wszystkie loże kazał zamknąć. Przestaje tedy istnieć
w Polsce Masonerja, Wolnomularstwo Narodowe, Wojskowe;
ale pozostają Wolnomularze. Postacią, dokoła
której skupiła się uwaga ówczesnej historji, był Łukasiński
Wobec rozbicia lóż wolnomularskich zakłada
on Węglarstwo Narodowe 2). W ogrodzie Łazienko
wskim zbierają się potajemnie na naradę główni związkowi
z jenerałami Prądzyńskim i Umińskim na czele. Nieco
później zbierają się znowu na Bielanach i składają przysięgę.
I oto niknie już Masonerja, niknie Węglarstwo,
powstaje Towarzystwo Patrjotyczne Narodowe. Spiskowcy
wschodzą w stosunek z rosyjskimi rewolucjonistami
(Dekabrystami). Wszak BestużeW wołał: „Czas,
aby się Polacy i Moskale nienawidzić przestali. Interes
obudwu narodów jednaki, związek rosyjski wszystko uczyni co trzeba dla zatarcia przedzielającej ich nienawiści“*). Pestel, Rylejew, Bestużew 2) czynią zabiegi około wytworzenia wspólnych dążeń. Następuje zjazd
w Kijowie. Był on wielce zmienny i warto go dziś
wspomnieć. Rosjanie odznaczali się większą bezwzględnością
ideałów, Polacy silniejszem odczuciem rzeczywistości.
Rosjanie dążyli do republiki demokratycznej,
Polacy opowiadali się za monarchją. Tłomaczyli się
wyraźnie, że tak radzi im nie ideał, ale epoka, przygotowanie
ogólne. Niestety denuncjacja pchnęła wszystkie
zamiary do otchłani. Rosja nie dojrzała do marzonego
ideału a sroga rzeczywistość, którą tak rozumieli Polacy,
przygniotła ich fatalnie prawie na przeciąg całego jeszcze
stulecia. Łukasiński zostaje uwięziony; roku 1828 z polecenia
rządu odbywa się nad nim i nad jego wspólnikami
słynny Sąd Sejmowy. Czyni on wszystko, co tylko mo
że, aby ich obronić. Oczy całego narodu są zwró
cone w stronę tego dziwnego sądu. Ostatecznie Łukasińskiego
uratować się nie dało. Zostaje on porwany, lata
całe więziony, prawdziwy męczennk-bohater.

===W Wilnie===
A tymczasem w Wilnie we wskrzeszonej Akademji
znaczna część profesorów do Wolnomularstwa należy
Żukowski, Groddek, Strumiło, Libelt, Wagner, Doboszyński,
Malewski, Mianowski, Rustem, Szymkiewicz.
Z młodzieży należy do wolnomularstwa przodownik
jej Tomasz Zan. Powstają związki studenckie. Nowosilcow
je prześladuje. Z powodu tych prześladowań
powstaje jedno z najwspanialszych dzieł literackich, trzecia
część Dziadów.

Już cała Polska jest pokryta związkami. Już zbierają
się lawy, które mają utworzyć wulkaniczny krater
1830/31 roku

A wszystko to wpłynęło z owego maleńkiego źró
dełka wolnomularskiego...

Jakże to? Czyż możliwe?!

Przeciwnicy Masonerji popierają właściwie takie
przypuszczenie. Są oni w trudnem położeniu. Z jednej
strony pragnęliby do cna Masonerję potępić, z drugiej strony postrzegają, że wszystko, co Masonerja uczyniła,
naród wielką czcią otacza, aczkolwiek z nazwą Masonji
bynajmniej nie wiąże.

Jakąż tedy. ideologję miało wolnomularstwo Narodowe
Polskie? Jeżeli Boos stwierdza, jak przekonaliśmy
się wyżej, że Wolnomularstwo niemieckie na oryginalną
odmianę swojską nie zdobyło się, to czyżby zdobyć
się miało polskie?

Z dumą powiedzieć możemy: tak.

Posłuchajmy starych świadków.

Barzykowski pisze: „Wolnomularstwo obejmuje,
jak wiadomo, całe człowieczeństwo i ma na celu braterstwo
całego rodu ludzkiego. Wolnomularstwo polskie
miało się ograniczyć do braterstwa narodowago. Po
odzyskaniu niepodległości Polski zamierzano rozszerzyć
zakres pracy wolnomnlarskiej na całą Słowiańszczyznę
a po wyswobodzeniu tejże na ludzkość w ogóle '“). Czyż
nie szczytny idealizm? „Śmierć niewinnego Hirama wyobrażać
miała rozbiór Polski, a trzej jego mordercy
trzy mocarstwa, rozbiór dokonywające“.

Stanowi to chyba najwymowniejszy dowód na poparcie
naszej tezy.

W polityce polsko-rosyjskiej świtają idee federacji M.
Mochnacki pisze z powodu „myśli zjednoczenia węzłem
federacyjnym stanów słowiańskich“ i upadku Dekabrystów
jak prorok, te słowa: „W bliskiej może przyszłości
ujrzymy jak prżez mgłę i dla nas i dla nich szczęśliwą
dolę, czasy piękniejsze, północ rozjaśnioną z nieprzebranej
nocy“*

----

Masoneria polska wyciągnęła z ogólnych zasad
wolnomularskich wszystkie konsekwencje. Nie zadawalniała
się najszczytniejszą ideologią. Szukała gorączkowo
czynu, bo go szukać musiała. Inaczej ideologja jej byłaby
sentymentalnem kłamstwem.

Mason francuski walczy, niemiecki cierpi. Mason
polski nie chciał cierpieć. On chciał zwyciężać.
Mason polski jest postacią, która czeka swego
sprawiedliwego historyka. Widzieliśmy go, jak w wieku
XVIII-ym pierwszy zaczął myśleć a w wieku XIX-ym
pierwszy zaczął działać.

Nazwiska, które opromieniły w ciągu dwóch wieków
naszą historję, należą do spisów wolnomularskich.
Oto bohater książę Józef Poniatowski. Oto sławny wódz
Henryk Dąbrowski. Oto jeneralicja: Kniaziewicz, Umiń
ski, Prądzyński. Oto wieloletni minister oświaty Stanisław
Potocki. Oto literaci Osiński, Niemcewicz, Kniaź-
nin, Minasowicz, Brodziński. Oto całe szeregi profesorów,
mężów stanu, oficerów, obywateli. Oto najprzedniejsze rody: Potockich, Jabłonowskich, Rzewuskich
Lubomirskich, Kossakowskich, Skarbków, Mycielskich,
Bnińskich, Tarnowskich, dzisiejsze ostoje reakcji i klerykalizmu,
przodują niepodległą myślą, walczą z supremacją
dogmatu nad rozumem, „budują“ naród.

Mason polski nie może być usuniętym z historji
polskiej bez poważnego uszkodzenia jej samej.

Wszyscy wielcy dziadowie nasi byli Masonami.

Mason europejski Masona polskiego pobudził, pouczył,
wskazał mu drogi, zaszczepił dyscypliny doskonalenia
typu człowieka. Nastąpił płodozmian myśli
w Polsce i dana jej była forma organizacyjna dla prywatnej
inicjatywy społecznej. Mason był człowiekiem światłym,
społecznym i rycerskim.

Śród dzisiejszych walk, dążeń, idei, haseł, programów,
śród tych nowizn z dawności wylęgłych i tych
dawności, rodzących nowizny, gdy przy nieustających
gromach obecnej chwili historycznej skierujemy oczy
w przeszłość i na niego spojrzymy, możemy do niego
zastosować piękne słowa Kasprowicza:
przeto dla należytego zrozumienia tego prometejskiego
wysiłku ducha polskiego, trwającego wiek cały, bo od
roku 1730 do roku 1830, musimy — przywrócić go hi
storji.

===Odrodzenie 1910-1918===

[[Loża "Wyzwolenie"]]

===W wolnej Polsce===

===Likwidacja===

Masoneria to forma organizacji,

==inne==

[http://dlibra.umcs.lublin.pl/dlibra/plain-content?id=4536 Stanisław Małachowski-Łempicki Raporty szpiega Mackrotta o wolnomularstwie polski...]

← poprzednia wersja		Wersja z 23:05, 7 sty 2025
Linia 1:		Linia 1:
	inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem korporacyjnym (bractwa, cechy, zakony), a współczesnym systemem organizacji społecznych.		inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem korporacyjnym (bractwa, cechy, zakony), a współczesnym systemem organizacji społecznych.
		+
		+	[https://muzeum.asocjacje.org/index.php/Kategoria:Lo%C5%BCe_maso%C5%84skie Loże masońskie]

	[[Zakon B’nei B’rith]]		[[Zakon B’nei B’rith]]

← poprzednia wersja		Wersja z 18:18, 1 sty 2025
Linia 1:		Linia 1:
	inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem korporacyjnym (bractwa, cechy, zakony), a współczesnym systemem organizacji społecznych.		inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem korporacyjnym (bractwa, cechy, zakony), a współczesnym systemem organizacji społecznych.
		+
		+	[[Zakon B’nei B’rith]]

@@ Linia 501: / Linia 501: @@
+[https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19380910624/O/D19380624.pdf Dekret Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 22 listopada 1938 r. o rozwiązaniu zrzeszeń wolnomularskich]
 ==inne==
 [http://dlibra.umcs.lublin.pl/dlibra/plain-content?id=4536 Stanisław Małachowski-Łempicki Raporty szpiega Mackrotta o wolnomularstwie polski...]

Masoneria - Historia wersji

Piotr Frączak o 23:05, 7 sty 2025

Piotr Frączak o 18:18, 1 sty 2025

Piotr Frączak: UWAGA! Zastąpienie treści hasła bardzo krótkim tekstem: „inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowyc...”

Piotr Frączak: /* Likwidacja */

Piotr Frączak: Utworzono nową stronę "inaczej Wolnomularstwo, czasem określany mianem "sztuki królewskiej" to forma samoorganizacji społecznej czasów przejściowych - pomiędzy średniowiecznym systemem..."