https://muzeum.asocjacje.org/index.php?action=history&feed=atom&title=Ruch_regionalistyczny 2026-06-26T11:37:28Z Historia wersji tej strony wiki MediaWiki 1.33.1 https://muzeum.asocjacje.org/index.php?title=Ruch_regionalistyczny&diff=1701&oldid=prev 2021-11-12T14:54:15Z

<p>Utworzono nową stronę &quot;Region to, najogólniej mówiąc, obszar wyodrębniony ze względu na pewne specyficzne cechy. Regionalizm to sposób poszukiwania (w nauce jak i poczuciu społecznym) w...&quot;</p> <p><b>Nowa strona</b></p><div>Region to, najogólniej mówiąc, obszar wyodrębniony ze względu na pewne specyficzne cechy. Regionalizm to sposób poszukiwania (w nauce jak i poczuciu społecznym) własnej tożsamości różniącej się od tożsamości innych regionów. Ruch regionalny to formy organizacyjne poszukiwania tej tożsamości takie jak towarzystwa naukowe, kulturalne, literackie i oświatowe, inicjatywy gospodarcze i samorządowe, <br /> muzea regionalne oraz prasa prowincjonalna. <br /> <br /> ==Towarzystwa Przyjaciół Miast i Ziem==<br /> <br /> ==Regionalizmy==<br /> <br /> ===Górale===<br /> <br /> 1873 [[Towarzystwo Tatrzańskie]]<br /> <br /> 1904 Związek Górali <br /> <br /> ===Kaszubi===<br /> <br /> 1843 [[Florian Ceynowa]] na zebraniu Towarzystwa Literacko-Słowiańskiego.przedstawił referat O stanie teraźniejszym germanizacji Kaszub.<br /> <br /> &quot;we Wdzydzach (nauczyciel Gulgowski) i w Pelplinie (Kółko Kaszubologów)&quot;<br /> <br /> pismo Gryf<br /> <br /> konflikt z [[Pielgrzym|Pielgrzymem]]<br /> <br /> 1912 na zjeździe w Sopocie powołano [[Towarzystwo Młodokaszubów]].<br /> <br /> <br /> ====II RP====<br /> <br /> 1920-1922 Rada Pomorska w Grudziądzu przyczyniła się do utworzenia Stowarzyszenia Artystów Pomorskich. <br /> <br /> <br /> 1922 Bractwo Pomorskie [[Toruń]]<br /> <br /> 1929 Zrzeszenie Regionalne Kaszubów [[Kartuzy|Kartuzach]]. Na czele<br /> tej organizacji stanął [[Aleksander Majkowski]]. Z inicjatywy ZRK uruchomiono w Kartuzach<br /> Szkołę Kaszubskiego Przemysłu Ludowego i czasopisma najpierw Chëczë<br /> Kaszëbsczi (1930) i Gryfa Kaszubskiego (1931-1932), a potem Zrzeszë Kaszëbsczi (1933-<br /> 1939).<br /> <br /> 1936 Zrzesz Naszińców Wniosek o zarejestrowanie został<br /> odrzucony przez wojewodę pomorskiego, który uważał, że powstanie takiego stowarzyszenia<br /> nie odpowiada względom pożytku społecznego.<br /> <br /> 1936 Zrzeszenie Miłośników Kaszubszczyzny Stanica w Toruniu<br /> <br /> http://kaszebsko.com/uploads/historia/Histori%C3%B4%20Kasz%C3%ABb%C3%B3w%20(12).pdf<br /> <br /> ===Mazurzy===<br /> <br /> [[Marcin Giersz]] „Gazeta Lecka” <br /> <br /> [[Gustaw Gizewiusz]] „Przyjaciel Ludu Łecki”.<br /> <br /> Towarzystwo Mazurskiej Inteligencji Ludowej<br /> <br /> http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Komunikaty_Mazursko_Warminskie/Komunikaty_Mazursko_Warminskie-r1962-t-n1/Komunikaty_Mazursko_Warminskie-r1962-t-n1-s49-93/Komunikaty_Mazursko_Warminskie-r1962-t-n1-s49-93.pdf<br /> <br /> ===Ślązacy===<br /> <br /> [[Związek Górnoślązaków]]<br /> <br /> <br /> ==Powszechny Uniwersytet Regionalny==<br /> Pierwszym i zarazem najdłużej działającym, bo aż do wybuchu wojny, powszechnym uniwersytetem regionalnym był Powszechny Uniwersytet Regionalny im. Stanisława Konarskiego<br /> w Sandomierzu. Ukształtował się on w pełni w latach 1924-1926, ale jego geneza łączy się z organizowanymi przez Aleksandra Patkowskiego w latach 1922-1924 kursami wakacyjnymi dla nauczycieli. Pierwszy miał charakter krajoznawczy (1922),<br /> dwa następne były kontynuacją wakacyjnych kursów uniwersyteckich, organizowanych przez Związek Polskiego Nauczycielstwa Szkół Powszechnych od 1913<br /> roku. Podczas kursu w 1923 roku zawiązało się – o czym była już mowa – Towarzystwo Uniwersytetu Powszechnego im. Stanisława Konarskiego w Sandomierzu,<br /> które działało pod tą nazwą do końca 1924 roku. Po ukonstytuowaniu się w Warszawie na przełomie 1924/1925 roku najpierw Towarzystwa Powszechnych Uniwersytetów Regionalnych, a później Sekcji PUR przy ZPNSzP, placówka w Sandomierzu,<br /> zachowując imię patrona, stała się jednym z nich. Dodajmy – najbardziej znanym<br /> i zarazem modelowym, na którym wzorowały się powstające później PUR-y.<br /> <br /> czasopismo „Ziemia”, organ Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, ogłosiło<br /> w 1926 roku, że jest równocześnie trybuną polskiego regionalizmu. <br /> <br /> <br /> [http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=73180 Edward Chudziński Regionalizm idea – ludzie – instytucje Warszawa 2013]</div>

Piotr Frączak